Ο Τούρκος Υπουργός Άμυνας, Χουλουσί Ακάρ (Κ). Photo via Twitter, @tcsavunma
Η στρατιωτική εμπλοκή συριακών και τουρκικών δυνάμεων στην περιοχή του Ιντλίμπ, στη βορειοδυτική Συρία, ανέτρεψε την ασταθή ισορροπία που είχε –με ρωσική παρέμβαση– επιτευχθεί τους τελευταίους μήνες.
Αυτό είχε ως αποτέλεσμα ένα ημιπαγωμένο μέτωπο για τον Ερντογάν να ανοίξει και πάλι, φέρνοντας και τις ρωσοτουρκικές σχέσεις στα όρια της κρίσης.
Αν και ο Άσαντ αγνόησε τις απειλές της Άγκυρας και κατέλαβε τη Σαρακέμπ, το πιθανότερο είναι ότι –ευκολότερα ή δυσκολότερα– Πούτιν και Ερντογάν θα καταλήξουν το επόμενο διάστημα σε κάποιο συμβιβασμό. Συμβιβασμό εκ των πραγμάτων δυσμενέστερο για τις τουρκικές δυνάμεις από αυτόν που ίσχυε μέχρι πρότινος. Το ενδεχόμενο οι δύο τους να οδηγήσουν την κόντρα τους στα άκρα και να επέλθει ρήξη δεν μπορεί θεωρητικά να αποκλεισθεί, αλλά συγκεντρώνει λίγες πιθανότητες.
Μπορεί στο μέτωπο της Συρίας, όπως και της Λιβύης, Μόσχα και Άγκυρα να έχουν αντικρουόμενα συμφέροντα, αλλά στη “μεγάλη εικόνα” το κόστος μίας ρήξης είναι σαφώς μεγαλύτερο από το κόστος ενός συμβιβασμού και για τις δύο πλευρές.
Για δε τον Ερντογάν ρήξη με τη Μόσχα σημαίνει ότι θα βρεθεί μετέωρος. Είναι πεπεισμένος ότι το βαθύ αμερικανικό κράτος τον έχει προγράψει.
Γι’ αυτό και –με αφορμή το πραξικόπημα του 2016– “ξήλωσε” με μαζικές εκκαθαρίσεις όλα τα δίκτυα δυτικής επιρροής στην Τουρκία. Εκτός αυτού, η στροφή της Τουρκίας προς τις ευρασιατικές δυνάμεις, αν και έχει αντιφάσεις, είναι στρατηγικού κι όχι τακτικού χαρακτήρα. Αυτοί είναι οι δύο λόγοι που ο Ερντογάν δεν πρόκειται να επιστρέψει στο δυτικό “μαντρί”, παρότι βεβαίως θα παραμείνει στο ΝΑΤΟ και θα συνεχίσει να ελίσσεται μεταξύ Δύσης και Ρωσίας.
Μέχρι, ωστόσο, να αποκατασταθεί μία νέα ισορροπία στο μέτωπο του Ιντλίμπ στη Συρία και επίσης να αποσαφηνισθεί η κατάσταση στη Λιβύη, η Άγκυρα δεν έχει αντικειμενικά την πολυτέλεια να ανοίξει ενεργό μέτωπο και με την Ελλάδα. Δεν εννοώ ότι θα κάνει πίσω από τις παραδοσιακές επεκτατικές διεκδικήσεις της. Εννοώ το να φέρει τον κόμπο στο χτένι, στέλνοντας το “Ορούτς Ρέις” να κάνει σεισμικές έρευνες στην ελληνική υφαλοκρηπίδα νότια και ανατολικά από το τόξο Καστελλόριζο-Ρόδος-Κρήτη.
Το γεγονός, όμως, ότι ο εκπρόσωπός της Καλίν έσπευσε να προαναγγείλει την πραγματοποίηση ερευνών και γεωτρήσεων, χωρίς να προσδιορίσει τον χρόνο, μπορεί να σημαίνει δύο πράγματα: Ή ο Ερντογάν επιδιώκει να κρατήσει στο τραπέζι το δεδομένο σχέδιό του, ελπίζοντας ότι θα κλείσει σύντομα το μέτωπο στο Ιντλίμπ, ή έχει για τα καλά διαβεί το κατώφλι του τυχοδιωκτισμού.
Προς το παρόν Ισραήλ και Αίγυπτος την “πυροβολούν” στο διπλωματικό επίπεδο. Η δε Γαλλία έχει κάνει ένα βήμα παραπάνω. Έστειλε το αεροπλανοφόρο “Σαρλ Ντε Γκωλ” και στολίσκο πολεμικών σκαφών συνοδείας στην κυπριακή ΑΟΖ (οικόπεδο 8), όπου το “Γιαβούζ” πραγματοποιεί πειρατική γεώτρηση στο οικόπεδο 8, τα δικαιώματα για το οποίο έχει η γαλλική Total και η ιταλική ENI.