Οι ευνοϊκές προβλέψεις του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας βλάπτουν την παγκόσμια οικονομία

Το εσωτερικό των κεντρικών γραφείων του ΔΝΤ. Φωτογραφία HellasJournal.Com




Σημαντικές επιπτώσεις μπορούν να έχουν στην οικονομία οι συνήθως λανθασμένα «ευνοϊκές» προβλέψεις του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας, σχολιάζει το άρθρο του βρετανικού περιοδικού The Economist.

Ο αρθρογράφος παρατηρεί ότι η «αισιόδοξη» ανθρώπινη φύση και η άσκηση πολιτικών πιέσεων οδηγούν τους ειδικούς να καταλήγουν σε ευνοϊκότερες οικονομικές προβλέψεις από ότι υπαγορεύει η πραγματικότητα. Το γεγονός αυτό ενδέχεται να επηρεάσει δυσμενώς τις φτωχότερες χώρες, όπου ο κορωνοϊός διαλύει τις οικονομίες τους και οι κυβερνήσεις, οι διεθνείς οργανισμοί και οι επενδυτές αξιοποιούν τις εν λόγω προβλέψεις προκειμένου να λάβουν αποφάσεις.

  • Οι προβλέψεις του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας αποτελούν, συνήθως, την πιο αξιόπιστη πηγή πληροφόρησης και επηρεάζουν τις δημόσιες δαπάνες και το δανεισμό μιας χώρας. Οι επενδυτές δανείζουν φθηνότερα στις χώρες που αναμένεται να έχουν ταχεία ανάπτυξη και οι προβλέψεις καθορίζουν το κατά πόσο οι δύο διεθνείς οργανισμοί θεωρούν βιώσιμο το χρέος τους και την πρόσβασή τους σε προγράμματα διάσωσης.

Το ΔΝΤ έχει την τάση να εμφανίζεται αισιόδοξο. Οι ετήσιες προβλέψεις του, για παράδειγμα, για τις αναπτυσσόμενες χώρες κατά την περίοδο 1990-2016 ήταν κατά μ.ό. 0,42 ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερες από τα τελικά πραγματικά στοιχεία. Η αισιοδοξία του οφείλεται στο γεγονός ότι δεν καταφέρνει να προβλέψει την ύφεση, ενώ ακόμα και όταν αυτή έχει ξεκινήσει, οι ειδικοί του ΔΝΤ αργούν να αποδεχτούν την πραγματικότητα.

Τέτοια λάθη μπορούν να αλλάξουν δραματικά τη δυναμική χρέους μιας χώρας. Ας πάρουμε για παράδειγμα, μια χώρα της οποίας το χρέος αναμένεται να είναι το 50% του ΑΕΠ της μετά από μια εικοσαετία. Αν η ετήσια οικονομική της ανάπτυξη είναι εν τέλει μικρότερη κατά 0,5 ποσοστιαίες μονάδες από το προβλεπόμενο, και οι πολιτικές της παραμείνουν ίδιες, τότε το ποσοστό χρέους θα αγγίξει το 90%.

Πρόσφατη μελέτη (Paul Beaudry/University of British Columbia & Tim Willems/ΔΝΤ) συνδέει τις υπεραισιόδοξες προβλέψεις με μελλοντικές δημοσιονομικές κρίσεις. Σύμφωνα με τα ευρήματά τους, αν μια πρόβλεψη υπερεκτιμά τη μέση ετήσια ανάπτυξη κατά μια ποσοστιαία μονάδα επί τρία συνεχόμενα έτη -όπως συνήθως κάνει το ΔΝΤ- οδηγεί στη μείωση της ανάπτυξης κατά μία ποσοστιαία μονάδα, τρία χρόνια αργότερα. Το αποτέλεσμα των αισιόδοξων προβλέψεων είναι ότι οι κυβερνήσεις και οι επιχειρήσεις χαίρονται για τις καλές προβλέψεις και συσσωρεύουν χρέη.

Από την πλευρά τους, οι αναλυτές δεν έχουν κίνητρο να εντοπίσουν τα «μαύρα σύννεφα» στον ορίζοντα. Φοβούνται ότι μια τέτοια πρόβλεψη θα καταλήξει σε αυτοεκπληρούμενη προφητεία. Η λανθασμένη πρόβλεψη μιας ύφεσης βλάπτει περισσότερο τη φήμη ενός αναλυτή από την αποτυχία πρόβλεψής της.

  • Επιπλέον, σύμφωνα με τον Maurice Obstfeld (επικεφαλής οικονομολόγος στο ΔΝΤ, 2015-2018), «οι κυβερνήσεις πιέζουν», ενώ και εντός του οργανισμού, υφίστανται πιέσεις για ευνοϊκότερες προβλέψεις, προκειμένου να δικαιολογηθεί η έγκριση κάποιου πακέτου δανεισμού.

Σύμφωνα με δημοσίευση των Giang Ho & Paolo Mauro (ΔΝΤ) για το έτος 2014, οι προβλέψεις ήταν ιδιαίτερα αισιόδοξες για χώρες οι οποίες ετοιμάζονταν να μπουν σε πρόγραμμα δανεισμού. Το Ανεξάρτητο Γραφείο Αξιολόγησης του ΔΝΤ παραδέχεται την ύπαρξη ευνοϊκότερων προβλέψεων για χώρες με σημαντικά προγράμματα διάσωσης, αλλά επισημαίνει ότι αυτές οι προβλέψεις συνήθως διορθώνονται κατά την πρώτη αξιολόγηση του προγράμματος τρείς μήνες αργότερα. Μέχρι τότε, φυσικά, η συμφωνία έχει ήδη υπογραφεί, σχολιάζει ο αρθρογράφος.

Η έλλειψη συνέπειας στις προβλέψεις του ΔΝΤ έχει αποτελέσει επίσης αντικείμενο κριτικής. Από την αρχή της πανδημίας, το ΔΝΤ έχει αναθεωρήσει προς τα κάτω τις προβλέψεις του για τις πλούσιες χώρες για το έτος 2020 κατά τρεις ποσοστιαίες μονάδες, σε σχέση με τις αναπτυσσόμενες, κάτι που ορισμένοι αναλυτές βρίσκουν «περίεργο».

Αυτό ίσως εξηγείται από την υπόθεση ότι κάνοντας ευνοϊκότερες προβλέψεις για τις φτωχότερες χώρες θα αποφύγουν την παροχή στήριξης σε αυτές, σχολιάζεται. Οι έξυπνοι πολιτικοί ελπίζουν, ενδεχομένως, να στραφούν σε άλλες προβλέψεις.

Ωστόσο, στις φτωχές χώρες δεν υπάρχει άλλη εναλλακτική από την Παγκόσμια Τράπεζα. Κατά τη διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας, η Παγκόσμια Τράπεζα έχει κάνει ακριβείς προβλέψεις για την Αφρική και τη Μέση Ανατολή σε σύγκριση με το ΔΝΤ. Αντιθέτως, η δουλειά της δεν ήταν τόσο καλή για την περιοχή της Λατινικής Αμερικής (αν και οι διαφορές ήταν μικρές).

Συνολικά, σύμφωνα με τη σύγκριση των ετήσιων προβλέψεων που δημοσιεύονται κάθε Ιανουάριο από τους δύο οργανισμούς, το ΔΝΤ είναι καλύτερο στο να προβλέπει καθοδικές τάσεις σε φτωχές χώρες. Εν τέλει, οι προβλέψεις αυτές πρέπει να αποτελούν μια χρήσιμη πηγή πληροφόρησης και να μην υπάρχουν μεγάλες προσδοκίες ως προς την ακρίβειά τους, καταλήγει το δημοσίευμα.

ΠΗΓΗ: Economic forecasts are too rosy. That can be costly

Με αρνητικό επιτόκιο δανεισμός 812,5 εκ. ευρώ από έντοκα γραμμάτια 3μηνης διάρκειας

Εγγραφή στο δωρεάν newsletter του HellasJournal

* indicates required

Latest of HellasJournal